De Amerikaanse singer-songwriter Lucy Dacus schreef het liedje Thumbs in een kwartier en toen het klaar was, had ze het gevoel dat ze moest overgeven. Toen ze het bij optredens ging spelen, voelde ze soms hoe haar keel dichtkneep, op andere avonden moest ze huilen. Ze vroeg het publiek om het niet op te nemen. Een fan opende na verloop van tijd de Twitter-account @releasethumbs, om Dacus aan te sporen het liedje eindelijk eens uit te brengen.
Thumbs, uiteindelijk verschenen op Dacus’ album Home Video, is zo’n liedje dat ik niet één keer kan beluisteren, maar meteen nog een keer wil horen – omdat het zo bijzonder is. Het geeft je net zo’n brok in de keel als Dacus kreeg toen ze het bij optredens speelde. Meer dan zomaar een liedje.
De tekst gaat over een ogenschijnlijk simpele gebeurtenis, waarbij eigenlijk niet zoveel gebeurt. De ik-persoon vertelt hoe een vriendin van haar een telefoontje krijgt van haar vader, die ze al jaren niet gezien heeft: hij is in de stad en wil graag afspreken. Met z’n tweeën ontmoeten ze hem in een bar. Dat is, kort samengevat, waar het over gaat.
Maar vanaf het begin is het duidelijk dat er meer aan de hand is. Dat blijkt al uit de eerste twee regels van het liedje: ‘You hung up the phone / And I asked you what was wrong’. De vriendin is duidelijk niet blij met het telefoontje van haar vader.
I said, “You don’t have to see him”
But for whatever reason, you can’t tell him no
In een paar woorden maakt Dacus duidelijk hoe groot de spanning is die haar vriendin voelt bij de ontmoeting: ‘So we meet him at the bar / You were holding my hand hard’. En hoe groot haar afkeer van de man is, door te vermelden dat ze de drankjes die hij drinkt, daarna zelf nooit meer door haar keel kan krijgen. ‘He ordered rum and Coke / I can’t drink either anymore’.
Ook als ze opmerkt dat vader en dochter dezelfde ogen hebben, stemt dat haar niet milder. Integendeel: ‘I imagine my thumbs on the irises / Pressing in until they burst’. Het refrein is ondubbelzinnig:
I would kill him
If you let me
I would kill him
Quick and easy
Your nails are digging
Into my knee
I don’t know how you keep smiling
Het is verleidelijk om de hele tekst te citeren, omdat elk woord raak is én de luisteraar raakt. Zeker ook het eind, waarin de ik-persoon tegen haar vriendin zegt dat de connectie met haar vader puur op toeval berust en ze niet te veel waarde moet hechten aan de bloedband. Wat er precies is voorgevallen tussen de twee weten we niet, maar in de laatste regels laat Dacus doorschemeren dat de man niet zachtzinnig omging met zijn dochter toen ze klein was. En ze drukt haar vriendin op het hart dat ze hem niets verschuldigd is:
You’ve been in his fist ever since you were a kid
But you don’t owe him shit even if he said you did
You don’t owe him shit even if he said you did
In de podcast Song Exploder vertelt Lucy Dacus dat ze Thumbs schreef in 2018 maar dat de gebeurtenis die ze beschrijft, vijf jaar eerder plaatsvond. Ze had er al die tijd nauwelijks over nagedacht en had het niet in haar dagboek vermeld, maar ineens kwam het eruit — in een kwartier, tijdens een autorit in Nashville. Ze verraste zichzelf en anderen met de felle toon en het gewelddadige beeld van duimen die iemands ogen kapotdrukken.
Toen ze er na verloop van tijd aan toe was het op te nemen, speelde ze het eerst voor de vriendin over wie de tekst gaat. ‘Als zij had gezegd dat ik het niet mocht opnemen, had ik dat niet gedaan.’ De vriendin reageerde positief en zei dat ze het eigenlijk geen triest nummer vond: ‘Dit gaat over onze vriendschap. En het doet mij nog eens beseffen hoe blij ik was dat jij er toen bij was.’
In de podcast vertelt Dacus ook dat ze Thumbs diverse keren moest opnemen voor ze tevreden was over het resultaat. Het verscheen in maart 2021 en komt voor op het album Home Video dat ze een paar maanden later uitbracht. Dacus zingt het met minimale begeleiding, een onopvallende synthesizer, waardoor alle aandacht uitgaat naar haar stem en het verhaal dat ze vertelt.
Toch was ze blijkbaar nog niet helemaal tevreden, want in november verscheen een nieuwe versie, Thumbs Again — meer aangekleed, met gitaren, percussie en drums. Deze versie is wat easier listening, maar heeft — mits je goed naar de tekst luistert natuurlijk — een even grote impact als de ‘kale’ versie. De begeleiding staat nu niet alleen in dienst van de tekst, maar ook van de melodie — en is daarom mijn favoriet van de twee.